Een pan erwtensoep die altijd goed uitpakt
Soms heb je geen zin om lang na te denken over het avondeten. Je wilt gewoon iets warms op tafel dat vult, lekker ruikt en iedereen rustig maakt. Erwtensoep is dan precies goed. Deze versie is dik, rijk en stevig, met groente die zacht is gekookt en een hartige basis van bouillon en rookworst. En het mooie is: morgen smaakt hij vaak nog beter.
Hieronder vind je een duidelijk stappenplan, plus handige tips om de smaak extra diep te maken. Ook beantwoord ik de vragen die bijna altijd opkomen zodra er een pan snert op het vuur staat.
Waarom dit hartelijk erwtensoep recept zo betrouwbaar is
Erwtensoep is geen ingewikkeld gerecht, maar je moet hem wel de tijd geven. Spliterwten hebben rust nodig om uit elkaar te vallen en romig te worden. Ondertussen trekken laurier, tijm, groente en vlees langzaam in de bouillon. Daardoor krijg je die volle smaak waar je bij elke lepel weer zin in hebt.
Nog een voordeel: je maakt in één keer een grote pan. Ideaal voor een drukke week, een koude zondag of een etentje waar iedereen trek heeft. En als je restjes overhoudt, is dat eigenlijk winst.
Ingrediënten voor ongeveer 6 royale kommen
Erwtensoep maak je het liefst in een flinke pan. Dit is een goede hoeveelheid als hoofdmaaltijd.
Wat je nodig hebt voor de basis
500 gram groene spliterwten
2 liter water
2 laurierblaadjes
1 bouillonblokje groente of vlees, of 1 liter bouillon en 1 liter water
300 gram knolselderij in blokjes
3 wortels in plakjes
2 preien in ringen, goed gewassen
1 grote ui, gesnipperd
2 stengels bleekselderij in stukjes, optioneel
1 theelepel gedroogde tijm of 2 takjes verse tijm
zout en peper
Voor de vulling
250 tot 300 gram gerookt spek in blokjes of plakjes
1 rookworst van ongeveer 250 gram
200 gram hamblokjes of stukjes schouderkarbonade, optioneel
Om te serveren
roggebrood
katenspek of extra spek
grove mosterd
Stap voor stap erwtensoep maken
Neem een soeppan met genoeg ruimte. Erwtensoep kan flink borrelen en wordt tijdens het koken steeds dikker.
Spliterwten spoelen en rustig laten koken
Spoel de spliterwten in een zeef tot het water minder troebel is. Doe ze in de pan met het water, laurier, tijm en het bouillonblokje. Breng dit aan de kook en zet het vuur daarna laag.
Laat de spliterwten ongeveer 30 minuten zacht koken. Roer af en toe, want spliterwten zakken naar de bodem en kunnen daar blijven plakken. Als je merkt dat het al snel dikker wordt, roer dan wat vaker.
Groenten toevoegen en laten garen
Voeg de ui, wortel, knolselderij, prei en eventueel bleekselderij toe. Laat de soep nog 45 tot 60 minuten zachtjes pruttelen. Roer regelmatig stevig door, vooral langs de bodem. Je ziet de spliterwten langzaam uit elkaar vallen en de soep krijgt een romige, stevige basis.
Spek en eventueel extra vlees erbij
Bak het spek in een koekenpan tot het vet vrijkomt en de randjes licht bruin zijn. Schep het spek met een deel van het vet bij de soep. Dat vet zorgt voor smaak en die typische hartige geur die je bij snert verwacht.
Gebruik je hamblokjes of stukjes vlees, voeg die dan nu toe. Laat alles nog 20 tot 30 minuten zacht meekoken, zodat het goed op smaak komt.
Rookworst pas op het einde verwarmen
Leg de rookworst de laatste 15 minuten in de soep om op te warmen. Houd het bij zacht verwarmen en laat hem niet hard doorkoken, anders kan de worst openbarsten en dat is zonde van de structuur.
Haal de rookworst uit de pan, snijd hem in plakjes en doe de plakjes terug in de soep. Proef daarna en breng op smaak met peper en eventueel een beetje zout. Let op: spek en bouillon geven al snel genoeg zout.
De dikte bepalen
Erwtensoep hoort stevig te zijn. Als je hem iets soepser wilt, voeg dan een scheut water of bouillon toe tijdens het opwarmen. Roer goed, want dikke erwtensoep warmt niet gelijkmatig op.
Tips voor die echte snertsmaak
Soms is erwtensoep lekker, maar mist hij nét die diepe, volle smaak. Met deze tips trek je hem makkelijk naar het niveau waar mensen om het recept gaan vragen.
Laat de soep een nacht staan
Erwtensoep is beroemd om de dag erna. In de koelkast trekken alle smaken beter in en wordt de soep nog steviger. Warm hem de volgende dag rustig op en voeg eventueel een klein scheutje water of bouillon toe.
Knolselderij maakt het verschil
Knolselderij is niet zomaar een groente in dit recept, hij bepaalt voor een groot deel de typische snertsmaak. Neem dus liever niet te weinig. Als je houdt van een uitgesproken smaak, kun je zelfs iets meer gebruiken dan aangegeven.
Mosterd aan tafel
Een lepeltje grove mosterd in de kom geeft pit en maakt de smaak frisser. Vooral in combinatie met rookworst werkt dat heel goed.
Veelgestelde vragen over erwtensoep
Hoe lang moet erwtensoep koken?
Reken op ongeveer 1,5 tot 2 uur in totaal, op laag vuur. Spliterwten moeten echt uit elkaar vallen. Als je de soep te kort kookt, blijft hij waterig en korrelig in plaats van romig.
Waarom wordt mijn erwtensoep niet dik?
Meestal ligt het aan één van deze dingen: er zitten te weinig spliterwten in, hij heeft te kort gekookt of er is te weinig geroerd. Door roeren breken de erwten beter en bindt de soep sneller.
Is hij na lang koken nog steeds te dun, laat hem dan langer zacht pruttelen zonder deksel. Je kunt ook een klein deel pureren met een staafmixer, maar laat genoeg stukjes groente en vlees heel, dat hoort bij erwtensoep.
Kun je erwtensoep invriezen?
Dat kan prima. Laat de soep volledig afkoelen en vries hem in porties in. Veel mensen vinden het fijner om de rookworst apart in te vriezen of pas toe te voegen bij het opwarmen. Zo blijft de structuur van de worst mooier.
Hoe lang kun je erwtensoep bewaren?
In de koelkast blijft erwtensoep 2 tot 3 dagen goed, mits afgesloten bewaard. Warm hem altijd rustig maar goed door tot hij echt heet is. Omdat de soep dik is, moet je regelmatig roeren zodat hij niet aanbrandt.
Variaties die goed werken
Erwtensoep is vergevingsgezind. Met kleine aanpassingen kun je hem makkelijk laten aansluiten op wat je in huis hebt.
Vegetarische erwtensoep
Laat spek en rookworst weg en gebruik groentebouillon. Voor een rokerige smaak kun je een beetje gerookte paprikapoeder toevoegen. Extra knolselderij en prei maken hem ook zonder vlees lekker vol.
Extra vullend maken
Aardappelblokjes meekoken kan, vooral als je een zachtere, nog stevigere soep wilt. Voeg ze toe tegelijk met de andere groenten en laat ze gaar koken.
Een pittigere pan
Een klein beetje sambal of chilivlokken kan verrassend goed werken. Doe het voorzichtig, want je wilt dat het de soep ondersteunt en niet overneemt. Mosterd erbij houdt het mooi in balans.
Serveren zoals het hoort
Een kom erwtensoep is al een maaltijd, maar met iets erbij wordt het pas echt gezellig. Roggebrood met katenspek is de klassieker. Zet ook mosterd op tafel en leg er eventueel augurk of zilveruitjes bij voor wat frisheid.
Maak je een grote pan voor bezoek, dan is het leuk om de pan op tafel te zetten en iedereen zelf te laten opscheppen. Dat geeft meteen die winterse, huiselijke sfeer waar erwtensoep zo goed bij past.