Wat is Brabantse kaneelkoek?
Brabantse kaneelkoek is zo’n koek die meteen huiselijk aanvoelt. Stevig, kruidig en met een duidelijke kaneelsmaak. Het is geen luchtige cake en ook geen harde koek uit een pakje, maar iets ertussenin. Een plak die je makkelijk bij de koffie legt, waar je net zo makkelijk nog eentje van afsnijdt “voor straks”.
In Brabant zie je dit type baksel vaak terug als simpele, vertrouwde traktatie. Niet ingewikkeld, wel precies goed. En juist omdat de basis zo nuchter is, komt de smaak extra mooi naar voren: boter, bruine suiker en kaneel.
Ingrediënten en benodigdheden
Met dit recept bak je een kaneelkoek in een cakevorm van ongeveer 25 cm. Reken op 10 tot 12 plakken, afhankelijk van hoe dik je snijdt.
Wat heb je nodig in de keuken?
Zorg dat je dit alvast klaar hebt staan, dat bakt een stuk fijner.
Cakevorm van 25 cm
Bakpapier of boter en bloem om in te vetten
Twee mengkommen
Mixer of garde
Spatel
Rooster om af te koelen
Ingrediënten voor het basisrecept
200 gram bloem
175 gram bruine basterdsuiker
150 gram roomboter op kamertemperatuur
2 eieren (maat M)
100 ml melk
2 theelepels kaneel
1 theelepel bakpoeder
Snuf zout
1 theelepel vanillesuiker (mag, hoeft niet)
Extra’s die goed passen
50 gram gehakte walnoten of pecannoten
1 kleine appel in blokjes
2 eetlepels parelsuiker voor bovenop
Brabantse kaneelkoek recept, stap voor stap
Oven en vorm voorbereiden
Verwarm de oven voor op 175 graden boven en onderwarmte. Bekleed de cakevorm met bakpapier, of vet hem in en bestuif licht met bloem. Vooral dat laatste helpt om de koek straks netjes los te krijgen.
Boter en suiker romig kloppen
Klop de roomboter met de bruine basterdsuiker tot het mengsel lichter van kleur is en romig aanvoelt. Met een mixer ben je meestal in 2 tot 3 minuten klaar. Met een garde duurt het wat langer, maar het kan prima.
Eieren erbij
Voeg de eieren één voor één toe. Meng het eerste ei helemaal door voordat je het tweede erbij doet. Het beslag blijft dan glad en je krijgt een mooiere structuur.
Droge ingrediënten mengen
Pak een tweede kom en meng daarin de bloem, bakpoeder, kaneel, zout en eventueel de vanillesuiker. Door dit eerst te mengen, verdeelt het bakpoeder en de kaneel zich later beter door het beslag.
Beslag maken
Voeg het bloemmengsel in delen toe aan het botermengsel. Giet tussendoor steeds een scheutje melk erbij. Meng tot je geen droge bloem meer ziet. Stop dan ook. Te lang mixen maakt de koek eerder stevig en droog.
Gebruik je noten of appel? Spatel die nu kort door het beslag.
Bakken
Schep het beslag in de cakevorm en strijk de bovenkant glad. Strooi er parelsuiker over als je van een licht knapperig laagje houdt.
Bak de koek 45 tot 55 minuten in het midden van de oven. Check na 45 minuten met een satéprikker. Komt die er schoon of met een paar droge kruimels uit, dan is hij goed.
Afkoelen en snijden
Laat de koek 10 minuten in de vorm staan. Haal hem er daarna uit en laat volledig afkoelen op een rooster. Snijden gaat het strakst als hij koud is, maar lauw is hij stiekem op z’n best.
Zo krijg je die fijne structuur en smaak
Gebruik boter op kamertemperatuur
De boter moet zacht zijn, niet gesmolten en zeker niet koud. Zachte boter mengt beter met de suiker en dat merk je in de kruim: minder grof, mooier gelijkmatig.
Neem de tijd met kloppen
Je hoeft geen schuim te maken, maar even goed romig kloppen helpt echt. Zeker bij dit soort simpele koeken zit het verschil in de basis.
Kaneel mag best een beetje uitgesproken
Twee theelepels geeft een duidelijke kaneelsmaak. Hou je van extra kruidig, dan kun je naar drie theelepels. Een klein snufje nootmuskaat kan ook, maar houd het echt bij weinig, anders raak je de kaneel kwijt.
Waarom bruine basterdsuiker zo goed werkt
Bruine basterdsuiker geeft een warmere, licht karamellige smaak en maakt de koek iets smeuïger dan gewone kristalsuiker. Dat past precies bij het karakter van Brabantse kaneelkoek.
Variaties die het recept net anders maken
Kaneelkoek met appel
Een kleine appel in blokjes maakt de koek wat sappiger en geeft een frisse tegenhanger bij de kaneel. Gebruik bij voorkeur een stevige appel die niet meteen uit elkaar valt. Dep de blokjes even droog met keukenpapier, dan blijft het beslag beter in balans en zakt de appel minder snel naar beneden.
Kaneelkoek met noten
Walnoten en pecannoten doen het hier allebei goed. Vijftig gram is genoeg voor een lekkere bite zonder dat de noten alles overnemen. Rooster ze desnoods kort in een droge pan voor extra smaak.
Kaneelswirl in het midden
Wil je een wervel van kaneelsuiker? Meng 2 eetlepels suiker met 1 theelepel kaneel. Schep de helft van het beslag in de vorm, strooi het kaneelmengsel erover en dek af met de rest. Ga er een paar keer met een mes doorheen voor een simpele swirl.
Veelgestelde vragen over Brabantse kaneelkoek
Hoe bewaar je Brabantse kaneelkoek?
Bewaar de koek in een goed afgesloten trommel op kamertemperatuur. Dan blijft hij 3 tot 4 dagen lekker. Snijd je hem alvast in plakken, leg dan een stukje bakpapier tussen de plakken. Dat voorkomt plakken en uitdrogen.
Kun je kaneelkoek invriezen?
Ja, dat gaat heel goed. Snijd de koek in plakken, pak ze per stuk in en vries ze in. Zo kun je makkelijk één plak ontdooien wanneer je zin hebt. In de vriezer blijft de koek ongeveer 3 maanden goed. Ontdooien kan gewoon op het aanrecht.
Waarom wordt mijn koek droog?
De meest voorkomende oorzaken zijn te lang bakken of net iets te veel bloem. Elke oven bakt anders, dus begin op tijd met controleren. Meet bloem het liefst af door het in de maatbeker te scheppen en af te strijken, niet door de beker in de zak te duwen. Dan zit je al snel te hoog.
Kan ik dit recept zonder mixer maken?
Dat kan. Het kost alleen wat meer werk. Zorg dat de boter echt zacht is en klop stevig met een garde of houten lepel tot boter en suiker goed gemengd zijn. De rest gaat daarna vanzelf.
Lekker serveren bij koffie of thee
Een plak kaneelkoek is al genoeg, maar met een kleine extra maak je er iets feestelijks van. Een beetje roomboter op een lauwwarme plak is simpel en heel lekker. Slagroom kan ook, zeker als je de koek in kleine blokjes serveert. Met koffie of thee zit je altijd goed, en met een glas melk erbij smaakt het bijna weer als vroeger.
Zin om te bakken?
Deze Brabantse kaneelkoek is zo’n recept dat je snel uit je hoofd kent. Je zet het beslag in elkaar zonder gedoe, de oven doet het werk en je keuken ruikt ondertussen alsof er bezoek komt. Bak hem een keer, speel met appel of noten als je wilt, en bewaar het recept vooral voor die momenten waarop je gewoon iets warms en vertrouwds bij de koffie wil.