Er zijn van die basisdingen die je één keer zelf maakt en daarna niet meer uit een potje wilt. Mayonaise hoort daar absoluut bij. Zelfgemaakt is hij romig en fris, met precies genoeg zuur en zout. En misschien wel het fijnst: je proeft echt de ingrediënten die je erin stopt. Geen vlakke, zoete nasmaak, maar een volle saus die je zo op tafel zet bij friet, een broodje of een salade.
Met een staafmixer lukt het bovendien verrassend snel. Binnen een paar minuten heb je een flinke portie mayonaise klaarstaan. Hieronder vind je het basisrecept, handige tips om schiften te voorkomen en een paar lekkere variaties die je meteen kunt proberen.
Waarom zelf mayonaise maken?
Zelf mayonaise maken is vooral een kwestie van gemak en smaak. Je hebt maar een paar ingrediënten nodig en die liggen vaak al in de keuken. Daarnaast kun je precies kiezen welke olie je gebruikt en hoe fris of juist zacht je mayo wordt.
Nog een voordeel: je kunt hem makkelijk aanpassen aan het gerecht. Iets meer citroen bij vis, wat knoflook bij een borrelplank of een lepeltje kerrie bij kip. Een pot mayo is altijd hetzelfde, maar zelfgemaakt kun je met kleine aanpassingen steeds een andere saus neerzetten.
Ingrediënten voor zelfgemaakte mayonaise
Met onderstaande hoeveelheden maak je ongeveer 250 ml mayonaise. Dat is genoeg voor een paar dagen, of voor één avond als je een schaal friet op tafel zet.
Wat heb je nodig?
1 vers ei op kamertemperatuur
1 eetlepel mosterd
1 eetlepel witte wijnazijn of citroensap
250 ml zonnebloemolie of een andere milde olie
zout
peper naar smaak
Extra smaakmakers als je zin hebt om te variëren: een klein teentje knoflook, wat extra citroensap, een lepeltje honing of fijne kruiden.
Zelfgemaakte mayonaise maken met staafmixer
De staafmixer methode is snel en betrouwbaar, zolang je een hoge, smalle beker gebruikt. Zo kan de emulsie goed op gang komen en wordt de mayo dik zonder dat je hoeft te kloppen.
Stappenplan
Pak een hoge maatbeker waar je staafmixer goed in past.
Doe het ei, de mosterd, azijn of citroensap, een snuf zout en eventueel wat peper in de beker.
Schenk de olie er voorzichtig bovenop.
Zet de staafmixer helemaal op de bodem en zet hem aan.
Laat de mixer eerst ongeveer 10 tot 15 seconden op de bodem staan. Je ziet onderin een dikke laag ontstaan.
Trek de staafmixer daarna langzaam omhoog terwijl hij blijft draaien, tot alles gemengd is.
Proef en breng op smaak met extra zout of een paar druppels citroen.
De mayonaise hoort dik en glanzend te zijn. Is hij net iets te stevig, roer er dan met een lepel een klein scheutje water door. Dat maakt hem vaak net wat smeuïger.
Mayonaise maken met een garde
Geen staafmixer in huis? Met een garde kan het ook prima, maar je moet er iets meer tijd voor nemen. Het belangrijkste is dat je de olie rustig toevoegt, zodat de binding de kans krijgt om te vormen.
Zo pak je het aan
Gebruik bij voorkeur alleen de eidooier, want dat maakt het kloppen net iets makkelijker.
Klop eidooier, mosterd en azijn of citroensap glad in een kom.
Voeg de olie toe in een heel dun straaltje terwijl je stevig blijft kloppen.
Zodra de saus dikker wordt, kun je de olie iets sneller toevoegen.
Breng op smaak met zout en peper.
Een simpele tip die echt helpt: zet je kom op een vochtige theedoek, dan schuift hij niet steeds weg.
Zo voorkom je dat mayonaise schift
Geschifte mayonaise is balen, maar het komt bijna altijd door één van deze dingen: ingrediënten met verschillende temperatuur, een te brede beker of te snel starten zonder goede emulsie.
Handige tips
Zorg dat het ei op kamertemperatuur is.
Gebruik een hoge, smalle beker, geen brede kom.
Zet de staafmixer bij de start echt op de bodem en houd hem daar even stil.
Kies een milde olie, want sterke olijfolie kan niet alleen bitter smaken, maar ook lastiger binden.
Toch geschift? Zo red je hem
Pak een schone beker en doe er één eidooier of één eetlepel water in. Zet de staafmixer erop en giet de geschifte mayonaise er in een dun straaltje bij, terwijl je mixt. Je bouwt de saus dan opnieuw op en meestal komt hij weer mooi samen.
Welke olie is het lekkerst voor mayonaise?
De olie bepaalt voor een groot deel de smaak. Zonnebloemolie is klassiek en neutraal, daardoor proef je vooral de frisse toon van citroen of azijn. Arachideolie geeft iets meer karakter, wat erg lekker kan zijn bij friet of een burger.
Goede keuzes zijn zonnebloemolie, arachideolie en koolzaadolie. Extra vierge olijfolie is vaak te dominant en kan een bittere mayo geven. Als je toch olijfolie wilt gebruiken, neem dan een milde variant en meng hem bijvoorbeeld half om half met zonnebloemolie.
Variaties die je meteen kunt maken
Als de basis eenmaal lukt, wordt mayonaise een soort speelruimte in de keuken. Je hoeft niet ingewikkeld te doen, één extra ingrediënt kan al genoeg zijn.
Knoflookmayonaise
Pers een klein teentje knoflook en mix het mee. Laat de mayo daarna bij voorkeur een uurtje in de koelkast staan, dan wordt de knoflooksmaak zachter en ronder.
Citroen en kruidenmayo
Voeg extra citroensap toe en roer er fijngehakte bieslook, peterselie of dille door. Lekker bij vis, garnalen of een salade met aardappel.
Pittige mayo
Roer er sriracha, sambal of een snuf cayenne door. Ook lekker met een beetje gerookt paprikapoeder voor een warmere smaak.
Kerriemayonaise
Meng een theelepel kerriepoeder door de mayo. Een klein lepeltje honing maakt het mooi in balans, zeker bij kip of een broodje met ei.
Hoe lang kun je zelfgemaakte mayonaise bewaren?
Omdat je met rauw ei werkt, is schoon werken belangrijk. Gebruik een schone lepel, een schone pot en zet de mayonaise direct terug in de koelkast.
Reken voor de zekerheid op twee tot drie dagen houdbaarheid. Kijk en ruik altijd even: als hij vreemd ruikt, dun wordt of er anders uitziet dan eerst, gooi hem dan weg. Wie liever wat extra zekerheid wil, kan mayonaise maken met gepasteuriseerd ei.
Waar kun je zelfgemaakte mayonaise bij gebruiken?
Mayonaise is meer dan een saus voor patat. Zelfgemaakt is hij juist heel geschikt als basis voor andere sauzen en salades.
Gebruik hem bij friet of zoete aardappelfriet, op een broodje kip of een burger, als basis voor eiersalade of tonijnsalade, of als snelle dressing. Voor een dressing roer je mayonaise los met wat yoghurt, citroen of een scheutje water. Ook bij gegrilde groenten of een stuk zalm doet een lepel frisse mayo het altijd goed.
Veelgestelde vragen over zelfgemaakte mayonaise
Kan mayonaise zonder mosterd?
Dat kan. Mosterd helpt met smaak en binding, maar het is geen vereiste. Zonder mosterd kan de mayo iets milder zijn, dus voeg gerust wat extra citroen of azijn toe om hem fris te houden.
Kun je alleen eidooiers gebruiken?
Ja, en dat geeft vaak een rijkere mayonaise. Gebruik dan twee eidooiers op 250 ml olie. De structuur wordt dik en vol, ideaal als je van stevige mayo houdt.
Is zelfgemaakte mayonaise gezonder?
Mayonaise blijft een saus op basis van olie, dus het is calorierijk. Het voordeel van zelfmaken zit vooral in controle: je kiest zelf de olie, je bepaalt hoeveel zout erin gaat en je laat onnodige toevoegingen achterwege.
Zelf maken loont
Als je één keer proeft hoe vers zelfgemaakte mayonaise is, snap je meteen waarom zoveel mensen er enthousiast over zijn. Het kost nauwelijks tijd, het is makkelijk aan te passen en je zet iets op tafel dat echt naar huisgemaakt smaakt. Maak een portie, bewaar hem netjes in de koelkast en probeer daarna eens een knoflook of citroenvariant. Grote kans dat het potje voortaan blijft staan.